Katten en water: het is niet bepaald een liefdesverhaal. De meeste katten zijn uitstekend in staat om zichzelf schoon te houden met hun ruwe tong. Toch zijn er situaties waarin je kitten een bad nodig heeft. Misschien is je kitten door de modder gerold, heeft het iets giftigs in de vacht gekregen, of heeft je kitten een huidaandoening waarvoor de dierenarts medicinale shampoo heeft voorgeschreven.
In dit artikel leggen we uit wanneer een kitten wassen echt nodig is, hoe je het veilig en zo stressvrij mogelijk aanpakt, en welke alternatieven er zijn als een volledig bad niet noodzakelijk is.
In dit artikel leggen we uit wanneer een kitten wassen echt nodig is, hoe je het veilig en zo stressvrij mogelijk aanpakt, en welke alternatieven er zijn als een volledig bad niet noodzakelijk is.
Waarom katten zichzelf wassen
Katten besteden gemiddeld 30 tot 50 procent van hun wakkere tijd aan het wassen van zichzelf. Hun tong is bedekt met kleine haakjes (papillen) die werken als een kam en borstel tegelijk. Hiermee verwijderen ze vuil, losse haren en parasieten uit de vacht.
Naast schoonmaken heeft het likken nog meer functies. Het verdeelt de natuurlijke olie van de huid gelijkmatig over de vacht, wat zorgt voor waterafstoting en isolatie. Het helpt ook bij de temperatuurregulatie: speeksel op de vacht heeft een verkoelend effect, vergelijkbaar met zweten bij mensen.
Dit zelfwassende vermogen betekent dat katten veel minder vaak gewassen hoeven te worden dan honden. Sterker nog: te vaak wassen verstoort de natuurlijke oliebalans van de huid en kan leiden tot droge, schilferige huid en een doffe vacht.
Naast schoonmaken heeft het likken nog meer functies. Het verdeelt de natuurlijke olie van de huid gelijkmatig over de vacht, wat zorgt voor waterafstoting en isolatie. Het helpt ook bij de temperatuurregulatie: speeksel op de vacht heeft een verkoelend effect, vergelijkbaar met zweten bij mensen.
Dit zelfwassende vermogen betekent dat katten veel minder vaak gewassen hoeven te worden dan honden. Sterker nog: te vaak wassen verstoort de natuurlijke oliebalans van de huid en kan leiden tot droge, schilferige huid en een doffe vacht.
Wanneer is een kitten wassen echt nodig?
- Je kitten heeft iets giftigs of schadelijks in de vacht gekregen (olie, verf, chemische stoffen)
- Je kitten is erg vies geworden door modder, diarree of iets plakkerigs
- De dierenarts heeft medicinale shampoo voorgeschreven bij een huidaandoening
- Je kitten heeft vlooien en je gebruikt een vlooienshampoo op advies van de dierenarts
- Je kitten kan zichzelf niet goed wassen door overgewicht, gewrichtsproblemen of ziekte
- Bij langharige rassen die ondanks borstelen een vettige of vervuilde vacht hebben
- Bij adoptie van een verwaarloosde kitten die erg smerig is
Voorbereiding: alles klaarleggen
Een goede voorbereiding is het halve werk. Als je eenmaal met een natte, nerveuze kitten in je handen staat, wil je niet nog naar handdoeken hoeven zoeken.
Leg van tevoren klaar: twee grote handdoeken (een voor de ondergrond, een om af te drogen), kattenshampoo, een plastic beker of douchekop met zachte straal voor het spoelen, antislipmat voor in de wasbak of het bad, en eventueel een washandje voor het gezicht.
Knip de nagels van je kitten een dag van tevoren. Een nerveuze kitten met scherpe nagels kan behoorlijk krabben. Borstel de vacht ook goed door voor het bad om klitten te verwijderen, want die worden nat alleen maar erger.
Kies een warme ruimte zonder tocht. De badkamer met de deur dicht is ideaal. Zet de verwarming eventueel iets hoger, want een nat kitten koelt snel af.
Leg van tevoren klaar: twee grote handdoeken (een voor de ondergrond, een om af te drogen), kattenshampoo, een plastic beker of douchekop met zachte straal voor het spoelen, antislipmat voor in de wasbak of het bad, en eventueel een washandje voor het gezicht.
Knip de nagels van je kitten een dag van tevoren. Een nerveuze kitten met scherpe nagels kan behoorlijk krabben. Borstel de vacht ook goed door voor het bad om klitten te verwijderen, want die worden nat alleen maar erger.
Kies een warme ruimte zonder tocht. De badkamer met de deur dicht is ideaal. Zet de verwarming eventueel iets hoger, want een nat kitten koelt snel af.
Stap voor stap: je kitten wassen
Vul de wasbak of een teiltje met ongeveer 5 tot 8 centimeter lauwwarm water. De temperatuur moet rond de 37 tot 38 graden Celsius zijn, vergelijkbaar met lichaamstemperatuur. Test het water met de binnenkant van je pols, net zoals je dat bij een babyflesje zou doen.
Til je kitten voorzichtig in het water. Houd het stevig maar kalm vast bij de borst. Laat je kitten even wennen aan het water. Praat rustig en kalmerend.
Begin met het natmaken van het lichaam van achteren naar voren, maar houd het kopje droog. Gebruik de beker of douchekop op de laagste stand om het water over de rug en flanken te laten lopen. Vermijd het gezicht, de oren en de neus; deze maak je later schoon met een vochtig washandje.
Breng een klein beetje kattenshampoo aan en masseer het zachtjes door de vacht. Werk van de nek naar de staart. Spoel de shampoo grondig uit, want achtergebleven shampoo kan de huid irriteren en je kitten gaat het er later vanaf likken.
Het spoelen is het belangrijkste: neem hier de tijd voor en zorg dat er echt geen shampooresten achterblijven. Spoel meerdere keren als dat nodig is.
Til je kitten voorzichtig in het water. Houd het stevig maar kalm vast bij de borst. Laat je kitten even wennen aan het water. Praat rustig en kalmerend.
Begin met het natmaken van het lichaam van achteren naar voren, maar houd het kopje droog. Gebruik de beker of douchekop op de laagste stand om het water over de rug en flanken te laten lopen. Vermijd het gezicht, de oren en de neus; deze maak je later schoon met een vochtig washandje.
Breng een klein beetje kattenshampoo aan en masseer het zachtjes door de vacht. Werk van de nek naar de staart. Spoel de shampoo grondig uit, want achtergebleven shampoo kan de huid irriteren en je kitten gaat het er later vanaf likken.
Het spoelen is het belangrijkste: neem hier de tijd voor en zorg dat er echt geen shampooresten achterblijven. Spoel meerdere keren als dat nodig is.
De juiste shampoo kiezen
Gebruik nooit mensenshampoo, afwasmiddel of hondenshampoo voor je kitten. Katten hebben een andere pH-waarde van de huid dan mensen en honden. Verkeerde producten kunnen de huid irriteren, uitdrogen of zelfs giftig zijn.
Kies een milde shampoo die speciaal ontwikkeld is voor katten of kittens. Kittenshampoo is extra mild en heeft geen scherpe geur. Let erop dat de shampoo vrij is van parabenen, kunstmatige kleurstoffen en sterke parfums.
Bij specifieke problemen kan de dierenarts een medicinale shampoo voorschrijven, bijvoorbeeld bij schimmelinfecties, vlooien of allergische huidreacties. Gebruik deze altijd volgens het voorschrift.
Kies een milde shampoo die speciaal ontwikkeld is voor katten of kittens. Kittenshampoo is extra mild en heeft geen scherpe geur. Let erop dat de shampoo vrij is van parabenen, kunstmatige kleurstoffen en sterke parfums.
Bij specifieke problemen kan de dierenarts een medicinale shampoo voorschrijven, bijvoorbeeld bij schimmelinfecties, vlooien of allergische huidreacties. Gebruik deze altijd volgens het voorschrift.
Na het bad: goed drogen
Na het spoelen til je je kitten voorzichtig uit het water en wikkel je het direct in een droge, warme handdoek. Dep de vacht voorzichtig droog. Wrijf niet hard, want dat kan klitten veroorzaken, vooral bij langharige katten.
De meeste kittens kunnen prima aan de lucht drogen in een warme, tochtvrije kamer. Zorg dat de kamertemperatuur voldoende is, want een nat kitten verliest snel warmte.
Gebruik geen fohn tenzij je kitten hier specifiek aan gewend is. Het geluid en de warme lucht maken de meeste katten erg nerveus. Als je toch een fohn gebruikt, kies dan de laagste stand voor zowel warmte als lucht en houd voldoende afstand. Test de temperatuur regelmatig op je eigen hand.
Na het drogen kun je de vacht voorzichtig doorkammen om klitten te voorkomen.
De meeste kittens kunnen prima aan de lucht drogen in een warme, tochtvrije kamer. Zorg dat de kamertemperatuur voldoende is, want een nat kitten verliest snel warmte.
Gebruik geen fohn tenzij je kitten hier specifiek aan gewend is. Het geluid en de warme lucht maken de meeste katten erg nerveus. Als je toch een fohn gebruikt, kies dan de laagste stand voor zowel warmte als lucht en houd voldoende afstand. Test de temperatuur regelmatig op je eigen hand.
Na het drogen kun je de vacht voorzichtig doorkammen om klitten te voorkomen.
Alternatieven voor een volledig bad
| Alternatief | Wanneer geschikt | Hoe te gebruiken | Let op |
|---|---|---|---|
| Vochtige doekjes voor katten | Licht vuil, tussen de baden door | Veeg de vacht af in de richting van de haargroei | Gebruik alleen doekjes speciaal voor katten, geen babydoekjes |
| Droogshampoo voor katten | Vettige vacht, lichte vervuiling | Strooi op de vacht, masseer in en borstel uit | Niet gebruiken bij huidwondjes of irritatie |
| Vochtig washandje | Gezicht schoonmaken, kleine vlekken | Met lauwwarm water, zachtjes deppen en vegen | Goed uitwringen, niet te nat |
| Lokaal spoelen | Vuile poten, vieze bilpartij | Alleen het vuile gebied nat maken en wassen | Goed drogen na afloop |
Tips voor een zo stressvrij mogelijk bad
De meeste katten hebben een hekel aan water, en dat is biologisch verklaarbaar. We kunnen het onze kittens zo makkelijk mogelijk maken met een paar slimme aanpassingen.
Timing is cruciaal. Was je kitten na een speelsessie wanneer het moe en rustig is. Een hyperactief kitten in bad stoppen is vragen om problemen. Houd de sessie kort: langer dan 5 tot 10 minuten is voor de meeste kittens te veel.
Laat het water al in de bak staan voordat je je kitten erbij haalt. Stromend water maakt veel katten nerveus. Gebruik een antislipmat zodat je kitten grip heeft en niet in paniek raakt door het wegglijden.
Was je kitten nooit alleen. Heb je iemand die kan helpen? Dat is ideaal: een persoon houdt het kitten vast en kalmeert, terwijl de ander wast en spoelt.
En het allerbelangrijkste: beloon je kitten na het bad uitgebreid. Een extra lekker snoepje, speeltijd of knuffelsessie helpt om de associatie met het bad minder negatief te maken.
Timing is cruciaal. Was je kitten na een speelsessie wanneer het moe en rustig is. Een hyperactief kitten in bad stoppen is vragen om problemen. Houd de sessie kort: langer dan 5 tot 10 minuten is voor de meeste kittens te veel.
Laat het water al in de bak staan voordat je je kitten erbij haalt. Stromend water maakt veel katten nerveus. Gebruik een antislipmat zodat je kitten grip heeft en niet in paniek raakt door het wegglijden.
Was je kitten nooit alleen. Heb je iemand die kan helpen? Dat is ideaal: een persoon houdt het kitten vast en kalmeert, terwijl de ander wast en spoelt.
En het allerbelangrijkste: beloon je kitten na het bad uitgebreid. Een extra lekker snoepje, speeltijd of knuffelsessie helpt om de associatie met het bad minder negatief te maken.
Veelgestelde vragen over kitten wassen
Het wassen van je kitten is gelukkig iets dat je zelden hoeft te doen. Katten zijn van nature schone dieren die uitstekend voor zichzelf zorgen. Wanneer een bad toch nodig is, bereid je goed voor, gebruik de juiste producten en houd het kort en rustig. Alternatieven zoals vochtige doekjes en droogshampoo zijn in veel gevallen voldoende. Het belangrijkste is dat je kitten zich zo veilig en comfortabel mogelijk voelt. Met geduld en de juiste aanpak overleeft iedereen het bad met droge ogen, behalve je kitten dan.
